त्यांनी पुढे म्हटले की,चौसष्ट योगिनींच्या नामावलीत नर्मदेचा समावेश असल्यामुळे, नर्मदा तत्त्वाकडे देवीशक्तीच्या एका विशिष्ट रूपाच्या प्रतीकातून पाहण्याची परंपरा दिसते.
नर्मदा म्हणजे शुद्धी, प्रवाह, जीवनदायिनी शक्ती आणि आध्यात्मिक साधनेचा आधार अशी भक्तिपर व्याख्या करता येते. नर्मदा परिक्रमा, नर्मदा स्नान आणि नर्मदा तटावरील साधना यांना भारतीय धार्मिक परंपरेत विशेष स्थान आहे.
विशेष म्हणजे जबलपूरजवळ भेडाघाट येथे नर्मदेच्या तीरावर ऐतिहासिक चौसष्ट योगिनी मंदिर आहे. त्या मंदिरात चौसष्ट योगिनींच्या प्रतिमा आहेत; त्यामुळे नर्मदा आणि चौसष्ट योगिनी परंपरेचा भौगोलिक-
सांस्कृतिक संबंधही अत्यंत सुंदरपणे दिसून येतो.
चौसष्ट योगिनींच्या दिव्य शक्तिमंडलातील नर्मदा योगिनी म्हणजे मातृशक्तीच्या प्रवाही, पवित्र आणि जीवनदायी स्वरूपाचे प्रतीक मानता येते. नर्मदा मैया ही केवळ जलधारा नसून साधकाच्या अंतःकरणातील अशुद्धी वाहून नेणारी, आत्मशुद्धी आणि साधनेला प्रेरणा देणारी दिव्य शक्ती आहे. म्हणूनच ‘नर्मदे हर’ हा केवळ जयघोष नसून नर्मदा तत्त्वाला केलेला भक्तिपूर्ण दंडवत आहे.” असे महंत संन्याशी आत्माराम गिरीजी महाराज यांनी म्हटले आहे.
0 Comments